Wachten op The Simpsons Movie

Hemelse d?oh? Of aye caramba? De grote Amerikaanse schrijver William Faulkner gaf ooit deze goede raad: Kill your darlings. Dat kan je op twee manier toepassen: Schrap in je werk ?moeilijk als je weet dat elke artiest geilt op zijn eigen creaties? of snijd je personages de pas af wanneer ze een hoogtepunt hebben bereikt. Zo belet je dat hun volgende stap er misschien eentje bergaf is. Hetgeen ons naadloos bij de familie Simpson brengt. Wordt de film het gele teken aan de wand, het eindpunt na de mindere seizoenen van de laatste tijd? Of kunnen we solliciteren naar ?flauwste woordspeling van 2007? als we beweren dat The Simpsons Movie ?geel erg goed? wordt en een bekroning van de beste animatieserie die ooit is gemaakt? Op 19 april 1987 kwamen de Simpsons voor het eerst op televisie, in de Tracey Ullman show, als vijf minuten durende opvulling. De familie oogde nog bijzonder rudimentair getekend, omdat geestelijke vader Matt Groening verkeerdelijk dacht dat zijn inderhaast gemaakte ruwe schetsen door het animatieteam zouden worden uitgewerkt en verfijnd. Niet dus. In ieder geval sloeg het concept meteen aan en werd reeds in 1989 besloten om de Simpsons een eigen show te geven, te weten een serie van om en bij de 22 minuten per aflevering. Voor studio Fox meteen ook een mogelijk breekijzer om de jarenlange hegemonie van The Cosby Show, die op het concurrerende NBC speelde, te ontwrichten. Groeikramp Seizoen één was, in één woord, een groeikramp: zoeken naar het ritme om een verhaal vlot kwijt te kunnen, een voelbaar aftasten van verschillende soorten humor en uiteraard de stemmen van de personages. Wie nu een aflevering uit dat allereerste seizoen ziet, ergert zich vast mateloos aan het gekrijs van Marge, het haast comateuze gemompel van Homer (stemacteur Dan Castellaneta wou het timbre van Walter Matthau nabootsen) en uiteraard ook aan bartender Moe, die toen zijn definitieve stem (en haarkleur!) nog niet had gevonden. We mogen dat echter niet tegen de makers in brengen ?ten slotte zwaaide antiwapenheld MacGyver in zijn debuutjaar ook nog met een revolver, iets dat hij vanaf seizoen twee tot het einde zou afzweren. Alles verandert. Vanaf seizoen twee bleek echter alles in de juiste plooien te zijn gevallen en begon een schitterende carrière voor de gele familie uit Springfield. Niet alleen was de serie grappig, commercieel een voltreffer en aanvaardbaar controversieel, ze bleek vanaf het begin ook iconisch en archetypisch. Nooit eerder was op zo?n subtiele maar tegelijkertijd expliciete manier de Amerikaanse moraal en onderbuik aan de kaak gesteld: het kerkbezoek, het najagen van de American Dream, het eeuwige televisiekijken van het modale Amerikaanse gezin, het heimelijk bier drinken, zwaarlijvigheid, verveling enzovoort. Een spiegel voor de burgers van de USA, die velen kwaad bloed zette ?een beroemd voorbeeld is George Bush Sr.?s uitspraak ?we're going to strengthen the American family to make them more less like the Simpsons?. Voor alle anderen (wereldwijd) was het echter dubbel en dik genieten van deze ?In de gloria met gele ventjes?. Aye caramba! Gedurende de daarop volgende seizoenen bevestigen The Simpsons hun status en beitelden ze verder hun silhouetten in het collectief geheugen, terwijl ook stoplappen zonder houdbaarheidsdatum hun intrede deden (het intussen in het Engelse lexicon opgenomen ?d?oh!?, maar ook ?eat my shorts?, ?excellent?, ?aye caramba!??), evenals klassieke oneliners (?trying is the first step towards failure?, ?I want you two to fight for your parent?s love?, ?I have a history of missing the point at this kinda stuff?) en scènes die tot in den treure in compilatieafleveringen zouden worden afgestoft (de val in het ravijn, Homers bezoek aan Chocolat Land, de An Officer And A Gentleman-spoof, Barts telefoontjes naar Moe?). Helaas besloten de makers van The Simpsons een marathon te maken in plaats van een strakke mijl. Vanaf pakweg het nieuwe millennium werd de kwaliteit volgens velen (maar niet allen!) minder, zowel wat de grappen als de animatie betreft ? de figuren werden letterlijk schraler geel. De setting worden letterlijk meer en meer vergezocht (Japan, Brazilië, Afrika), het bedenken van eenduidige verhalen lijkt geen sinecure meer (een musical-aflevering, een parodie op krimiseries, een achter-de-schermen-blik), vaste personages overlijden (laat nooit een personage sterven in een langlopende animatieseries die tijdloosheid suggereert) en de humor verschuift enigszins van unieke verbale vondsten en dialogen (Marge: ?Here?s someone to help you? ? Homer: ?Batman?? ? Marge: ?A scientist? ? Homer: ?Batman?s a scientist??) naar eerder fysieke situaties, zoals een zebra die uit een ei wordt geboren, of Homer die een zwaardgevecht aangaat met een motorrijder, alleen gebruiken ze geen zwaarden maar echte moto?s. Ondanks het feit dat er goede vondsten en leuke dialogen in de reeks blijven zitten, is volgens velen het vet wat van de soep. En de statistieken treden ons daarin bij, want in de polls van meest geliefde afleveringen bleek de jongste reeds uit 1997 te dateren (Homer?s Phobia, waarin Homer met zijn grootste vrees wordt geconfronteerd: homo?s). Dat betekent dat in de tien seizoenen tot heden geen enkele afleveringen een top-25 plaats wist te behalen. Jammer. Geesteskind van allen En nu is er dus de film. Reeds acht jaar geleden had Matt Groening de domeinnaam Thesimpsonsmovie.com opgekocht, voor als het er ooit zou van komen, maar tijdsgebrek kwam steeds in de weg. Het is echter zover, na 18 seizoenen. De makers lossen geen spat over de plot, maar geloven in hun project, ook al omdat ze het zien als de ultieme ode aan getekende animatie in deze tijd van CGI en 3D. Elke Simpsons-fan houdt echter de adem in: hoe zal een televisiefamilie aarden op het witte doek als een full feature? Wat zal de plot geven? En vooral: zal het grappig zijn? In ieder geval moeten we de makers voldoende krediet geven. Ten eerste is iedereen die bij The Simpsons betrokken is zo rijk als de zee diep is. Waarom zouden ze deze film dan maken als ze niet geloven dat het echt goed zal zijn? Voor het geld moeten ze ?t niet meer doen. Ten tweede is de gele familie een cultureel icoon geworden en een geliefd geesteskind van elke wereldburger met smaak. Matt Groening zal niet toelaten dat ze in een baggerfilm aantreden. En vooral, de drie trailers die op de mensen werden losgelaten (eigenlijk twee teasers en een volwaardige trailer) zij echt bijzonder grappig en dus bovenal hoopgevend. Besluit: de onzekerheid heerst, maar de meeste mensen lijken bereid de film het voordeel van de twijfel te geven. Laten we hopen op een bekroning. Het wordt in elk geval alles of niets: ofwel een wonder, ofwel letterlijk een getekend doodvonnis. Nog even afwachten dus.

 

Hannes Dedeurwaerder

 
Terrasfilms 2007

Er is er eentje jarig, hoera, hoera! Al 25 jaar dienen het Stuk en sinds enkele jaren partner in crime Cinema Zed u tijdens de junimaand namelijk een uitgelezen filmmenu van nagelbijtende spanning, wolkjes tristesse, allesbevrijdende humor en verrassende horror op; allemaal volledig in de buitenlucht en volledig gratis. De terrasfilms zijn een begrip geworden in Leuven en omstreken. Zeg nu zelf: wat is er gezelliger dan u op een mooie zomeravond met een pint in de ene en uw lief in de andere hand onder te dompelen in een film met hoofdletters? Nostalgici zullen ongetwijfeld aanvoeren dat het oude Stuc toch het voordeel van een grasperkje bood. Zij dwalen. Immers: de projectie- en geluidsomstandigheden zijn er gevoelig op vooruit gegaan. Komt daar nog bij dat het binnenplein en de buitentrappen van het nieuwe Stuk qua pittoreske gezelligheid niet moeten onderdoen voor de oude lokatie. Graag hadden wij u hier enkele films uit de beginjaren opgesomd, maar helaas: de beginperiode van het oudste filmfestival in Vlaams Brabant blijft een even goed bewaard geheim als de vraag of de borsten van Veronique De Kock nu wel of niet puur natuur zijn. Over het programma van dit jaar valt er wel een lans te breken. Zoals vanouds serveren het Stuk en Cinema Zed u ook dit jaar immers een uitgekiende mix van vernieuwende horror, apocalyptische doemscenario's, Belgisch surrealisme, paranoïde sciencefiction, droge humor en onvervalste, Vlaamse odes aan de liefde. Nieuw dit jaar is de programmatie van enkele documentaires. Die komen doorgesijpeld van Docville, het festival rond documentaires dat Cinema Zed begin juni organiseert (alle info op docville.be ). Rest er ons nog op te wijzen dat de films, zoals elk jaar, pas beginnen wanneer de nacht op kousenvoeten komt aansluipen ?zo rond 22.30u?, dat er een pauze voorzien is en dat het hele festival even gratis is als de kus van uw lief op een maanomgeven nacht. De terrasfilms vinden plaats in het Stuk, Naamsestraat 96, Leuven. Wordplay (Patrick Creadon/ Verenigde Staten/ 2006/ 1u34/ Met: Bill Clinton, Bob Dole, Ellen Ripstein, Marc Romano, Al Sanders, Jon Stewart, Will Shortz, e.a/ Ned. Ond.) Donderdag 31 mei {perstekst}: Documentaire rond Will Shortz, de maker van het aartsmoeilijke maar legendarische kruiswoordraadsel van The New York Times. Shortz is een geboren 'puzzel-o-holic' en creëerde zelfs een nieuwe richting aan de universiteit: 'enigmatology', waarin hij de puzzelleer onderzocht. De documentaire spitst zich toe op het jaarlijkse kampioenschap dat Shortz organiseert in Stamford, het hoogtepunt voor de rabiate kruiswoordpuzzelaars. Patrick Creadon is er door een mix van boeiende, gepassioneerde personages en een frisse, creatieve montage in geslaagd om over een vrij muf onderwerp als kruiswoordraadsels een ongelooflijk boeiende, grappige en razend spannende documentaire te maken die u als vanzelf naar de puzzelpagina van de krant zal zuigen. Iraq for sale (Robert Greenwald / Verenigde Staten / 2006 / 1u 25min / Video / Engelse Ond.) Zaterdag 2 juni {perstekst}: In deze documentaire zien we duidelijk hoe bijna alle taken die het Amerikaanse leger in Irak normaal zelf zou moeten uitvoeren, bijvoorbeeld het onderhoud van voertuigen, de voedselvoorziening voor de militairen en zelfs het 'ondervragen' van gevangen in Abu Ghraib, uitbesteed wordt aan commerciële bedrijven. Die spijkerharde economische wetmatigheid zorgt voor hallucinante praktijken: de militairen krijgen ziekteverwekkend water geleverd en riskeren hun leven in de lange rij voor een hap eten (op een vast tijdstip, dus ideaal voor aanslagen) omdat het cateringbedrijf een 24-uursservice te duur vindt. Iraq for Sale geeft een schrikwekkende inventaris van de hebzucht, corruptie en incompetentie onder de privé-ondernemers in het braakland van Irak en levert zo een ontluisterend beeld over hoe het kapitalisme zelfs tot in het leger doordringt. The American Dream voor ondernemers zonder scrupules. The Aristocrats * (Paul Provenza, Penn Jillette / Verenigde Staten / 2005 / 1u 29min / Met: Paul Reiser, George Carlin, Gilbert Gottfried, Whoopi Goldberg e.a./ Ned. Ond.) Maandag 4 juni Naast de break-a-leg groet is het vertellen van de Aristocrats-mop een vast ritueel geworden binnen het Amerikaanse theater. De zogenaamde Aristocrats-grap staat zo stijf van de ranzigheid en decadentie dat je er als luisteraar waarempel kotsneigingen aan overhoudt. Tal van stand-up comedians en bekende en minder bekende theater- en filmacteurs geven in deze documentaire hun eigen versie van de farce ten beste en geven er zo elk een eigen interpretatie aan. Terloops word er met bittere ernst gedebatteerd over de culturele en sociale impact van de mop. The Aristocrats is weliswaar een frisse docu met een leuke pitch, maar al bij al blijft het gegeven één langgerekte gimmick. Mooie intenties alleen zijn helaas niet voldoende om een goede documentaire te draaien. (sdh) Lees hier de volledige recensie. Fragile, A Ghost Story ** (Jaume Balagueró / Spanje / 2005 / 1u 33min / Met: Calista Flockhart, Richard Roxburgh, Elena Anaya, Gemma Jones e.a. / Ned. Ond. Vrijdag 8 juni Amy (Calista ?Ally McBeal? Flockhart) werkt als verpleegster in het Mercy Falls kinderziekenhuis. Ze merkt al gauw dat er daar iets vreemd aan de hand is. De kinderen zijn bang van de ?Mechanical Girl?, een spook dat op de bovenste verdieping huist en zich sporadisch laat opmerken door de patiëntjes. Fragile toont wat er gebeurt wanneer een gereputeerde genreregisseur als Balaguero zich laat vangen in de netten van grote filmbonzen. Het unieke huiverelement van zijn vorige werken is vervangen door typisch Amerikaanse spookhuishorror. Ondanks die kritiek werkt de film bij momenten wel. Bijvoorbeeld wanneer we arriveren op de decennia lange afgesloten bovenetage van het hospitaal, of wanneer het 'het' zich schichtig aan de lens onttrekt. Een sterke genrefilm dus, niet meer maar ook niet minder.(sdh) Lees hier de volledige recensie. Hero **** (Zhang Yimou / China - Hong Kong / 2003 / 1u 39min / Met: Jet Li, Tony Leung Chiu Wai, Maggie Cheung, Ziyi Zhang, Daoming Chen, Donnie Yen e.a. / Ned. Ond.) Maandag 11 juni China, de derde eeuw voor Christus. Het land is op dat moment verdeeld in acht koninkrijken, elk strijdend voor suprematie. De meedogenloze koning van Qin wil het land een maken. Dat is niet naar de zin van de andere koninkrijken en zij sturen drie krijgers uit om Qin vroegtijdig aan zijn einde te laten komen. Sublieme film met adembenemende gevechtsscènes. Luchtballetten boven okergeel getinte wouden, kurkdroog geluid als een kung fu-beweging in een gelaatskramp resulteert, plotse close-ups van door plassen klievende laarzen ?of van de waterdruppels die vertraagd opspringen als twee in blauwgrijze gewaden gehulde krijgers elkaar over een meer achtervolgen: het is allemaal even verzorgd en oogstrelend in beeld gebracht. Een absoluut pareltje. (js) Lees hier de volledige recensie. A Scanner Darkly *** (Richard Linklater / Verenigde Staten / 2006 / 1u 40min / Met: Keanu Reeves, Robert Downey Jr., Mitch Baker, Rory Cochrane, Winona Ryder e.a. / Ned. Ond.) Woensdag 13 juni {perstekst}: Californië, ergens in de nabije toekomst. Narcotica-agent Bob Arctor infiltreert in een groep junkies die verslaafd zijn aan Substance D, een goedje waarmee zowat de hele natie zoet gehouden wordt. Bob gebruikt ook, om zo geloofwaardig mogelijk in de vriendenkring op te gaan. Nare bijwerking is een niet te stuiten vorm van paranoia. Als Bob, onherkenbaar voor zijn collega's door zijn voortdurend vervormende high-tech pak, wordt opgedragen zichzelf te schaduwen, is de verwarring compleet. Regisseur Richard Linklater maakt in deze adaptatie van een onverfilmbaar geachte roman van Philip K. Dick (zie ook Blade Runner, Minority Report en Total Recall) opnieuw gebruik van rotoscoping, zeg maar het overtekenen van filmbeelden. Sciencefictionschrijver Philip K. Dick baseerde zich voor het origineel op zijn persoonlijke ervaringen met amfetaminen en LSD in zijn wilde jaren als drugsverslaafde. In de getekende werkelijkheid van deze verfilming wordt die dunne grens tussen waan en werkelijkheid op een prachtige manier weergegeven. Aaltra * (Benoît Deléphine / België / 2004 / 1u 32min / Met: Benoît Deléphine, Gustave de Kervern, Jan Bucquoy, Noël Godin, Bouli Lanners, Benoît Poelvoorde e.a. / Ned. Ond.) Vrijdag 15 juni Ben is een luie, dikke boerenknecht met snor en baard. Gus is kaderlid en grote fan van motorcrosser Stefan Everts. De twee buren haten elkaar. Als ze beginnen te vechten vlakbij een landbouwmachine, verliezen beiden hun benen. Hoewel ze nauwelijks een woord wisselen, zijn ze tot elkaar veroordeeld en herkennen ze zich langzaam in elkanders misantropie. Samen besluiten ze naar Finland te trekken om van de producent van de landbouwmachine een schadevergoeding te eisen. De rolstoelpatiënten versus de wereld: de strijd kan beginnen. Aaltra is een zeer opmerkelijke Belgische roadmovie. Het nationale gehalte zit hem in de talenmoes én het grote in your face -gehalte. De laagbudget-beeldkwaliteit, in zwart-wit, verdraagt jammer genoeg het trage tempo niet altijd. Bovendien kunnen de regisseurs niet tippen aan het humanisme van hun grote voorbeeld Kaurismäki. Echter: Zowel door de doe het zelf-mentaliteit van makers én personages als door de droge ?typisch Waals-Belgische? humor, springt dit filmdebuut met een paar hilarische scènes genoeg uit de band. All right!(js) Lees hier de volledige recensie. Steve + Sky *** (Felix Van Groeningen / België / 2003 / 1u 37min / Met: Titus De Voogdt, Delfine Bafort, Johan Heldenbergh, Romy Bollion, Wine Dierickx, Vanessa Van Durme, Sylvie Buytaert e.a.) Maandag 18 juni Welkom in de wereld van Steve en Sky. Een kleine crimineel ontmoet een mooi hoertje in de nachtclub van Jean-Claude, zijn kameraad uit de gevangenis ("Ge zijt ne coole gast hé. Daddepeist."). Sky is een dagdromende moordgriet ("Ik ben een hoer, maar 't is nen interim"). Steve is verkocht maar durft zich niet te binden. Intens, rauw, lekker. Zodra de langbenige Delfine Bafoort doorheen een vlammenzee is geïntroduceerd, de muziek pompt en de eigenzinnige vertelstructuur duidelijk wordt, weet je het wel: Dit wordt een beestig debuut. En dan heb je de eufemistische humor, de verrassingen in het verhaal en de grofkorrelige beeldtaal nog niet gehad. Steve + Sky mag dan al over liefde met een grote L gaan, deze Vlaamse Valentijnsfilm geeft er een stevige lap op. Ideale terrasfilm.(js) Lees hier de volledige recensie. Animations Nations ** tot **** (Verschillende regisseurs / Australië - Zweden - Verenigd Koninkrijk - België / 2004 - 2006 / 1u 30min / Engels ond.) Woensdag 20 juni Speciaal voor de terrasfilms stelde het Internationaal Kortfilmfestival Leuven een uitmuntende selectie gelauwerde meesterwerkjes uit alle uithoeken van de wereld samen. Op het programma onder meer Harvie Krumpet, Never like the first time, Administrators, Lost Cargo en Guard Dog De doorwrochte commentaren (klikken maar) komen van de enige, echte zustersite van de kutsite, het fijne kortfilm.be. Adam's Apples *** (Anders Thomas Jensen/ Denemarken - Duitsland / 2005 / 1u 34min / Met: Ulrich Thomsen, Mads Mikkelsen, Paprika Steen, Ole Thestrup, Ali Kazim, Nicolas Bro e.a. / Ned. Ond.) Vrijdag 22 juni Adam, een neonazi van middelbare leeftijd, arriveert in een idyllische Deense boerengemeenschap om een werkstraf uit te zitten. Wanneer de waanzinnig optimistische Ivan, priester en Adams rehabilitatievoogd, hem vertelt dat hij zichzelf een doel moet stellen, antwoordt Adam laconiek dat hij een appeltaart zal bakken. Ivan draagt hem dan ook op om de appelboom voor de kerk te beschermen tot de vruchten rijp zijn voor de pluk ?en de taart. Prompt krijgt de boom aanvallen te verduren van vogels, wormen en onweer. Als er één woord is dat omschrijft waarom Adam?s Apples zo grappig is, dan is het ?subtiliteit?. Want hoewel de personages uitvergroot en onrealistisch zijn, zijn hun reacties zo minimaal, zo no-nonsense dat de ontstane tegenstelling niet minder dan hilarisch is. Het schijnt een talent van de Scandinaven te zijn of althans toch van deze cast (die ook verantwoordelijk was voor het vorig jaar op de terrasfilms vertoonde The Green Butchers). Adam?s Apples is een hilarische en misschien onrepresentatieve maar alleszins terechte winnaar van het BIFFF 2006. (fm) Lees hier de volledige recensie. Me And You And Everyone We Know *** (Miranda July / Verenigde Staten - Verenigd Koninkrijk / 2005 / 1u 30min / Met: Miranda July, John Hawkes, Miles Thompson, Brandon Ratcliff, Carlie Westerman e.a. / Ned. Ond.) Maandag 25 juni Me is Christine, een videokunstenares die geen potten breekt in het galeriecircuit en dan maar werkt als taxichauffeur voor bejaarden. You is Richard Swersey, een zeer optimistische gescheiden vader met twee kinderen die werkt als schoenenverkoper en die Christine ontmoet tijdens een van haar rondritjes met de taxi. De excentrieke Christine laat haar oog op hem vallen maar kan haar affectie maar moeilijk doseren. Everyone we know zijn de andere verdwaalde zielen uit hun leven, mensen die hunkeren naar liefde maar voor wie de angst om gekwetst te worden in de weg staat. Dit stevige debuut is een evenwichtig, rijp en consequent in beeld gebracht stukje cinema dat nauw aansluit bij het werk van de nieuwe golf van Amerikaanse filmmakers, maar meteen ook iets nieuws, nog ondefinieerbaars, aankondigt. Wij genieten nog na en smachten tegelijk nu al naar meer. (sds) Lees hier de volledige recensie. Last Night *** (Don McKellar / Canada / 1998 / 1u 30min / Met: Don McKellar, Sandra Oh, Callum Keith Rennie, Sarah Polley, David Cronenberg, Geneviève Bujold e.a. / Engels Ond.) Woensdag 27 juni {Perstekst}: Een grote asteroïde is op weg naar de Aarde en zal die weldra verwoesten. Toen het nieuws bekend werd was er paniek, verwarring, ontkenning, later kwam de aanvaarding. En nu is iedereen vooral bezig met hoe hij zijn of haar laatste dag zal doorbrengen. Patrick probeert te ontsnappen aan de verplichting om met zijn familie te gaan dineren. Craig heeft een lijst met seksuele fantasieën die hij nog voor zijn dood wil realiseren. Sandra heeft met haar echtgenoot Duncan een zelfmoordpact gesloten, maar heeft problemen met haar auto, terwijl ook het openbaar vervoer op deze laatste dag te wensen overlaat. Last Night maakt deel uit van een project van het Franse La Sept/Arte. Aan de vooravond van het nieuwe millennium vroeg het televisiestation 10 regisseurs om een film te maken over de condition humaine aan het begin van de nieuwe tijd. Don McKellar was een bekend acteur voor hij verrassend debuteerde met Last Night. De film won verschillende prijzen waaronder de Youth Award op het Filmfestival van Cannes. Een aanrader.

 

Filip Hermans

 
Cannes 2007

Het filmfestival van Cannes is elk jaar opnieuw een contradictio in terminis. De jetset van Hollywood komt lustig met borsten en billen schudden, maar toch blijkt het Europese arthousesegment steeds aan het langste eind te trekken. Zo waren de bekroningen van de voorbije jaren (L?enfant, The Wind That Shakes The Barley) misschien een poging om het Franse badstadje wat af te sluiten voor de Amerikaanse high society en opnieuw op zoek te gaan naar de ware auteurs. De reguliere blockbuster lijkt alsmaar meer de duimen te leggen voor de intimistische auteursfilm waardoor het festival opnieuw in ere hersteld wordt. En ook dit jaar is dat niet anders. De Opener Waar vorig jaar Tom Hanks (mét haarstukje) het festival mocht openen met de op hoongelach ontvangen thriller The Da Vinci Code, valt de eer dit jaar te beurt aan Cannes-lieveling Wong Kar Wai, die zijn allereerste Amerikaanse film komt voorstellen. De Chinese cineast, die vorig jaar de jury voorzat, verhaalt met My Blueberry Nights de odyssee van een jonge vrouw (Norah Jones) die het Amerikaanse wasteland doorkruist op zoek naar de ware betekenis van het begrip liefde en ondertussen de wegen kruist van een verliefde bakker en een lesbisch koppeltje. Romantiek voor de beat-generatie dus. Coens Enkele jaren geleden dongen de gebroeders Coen mee naar de felbegeerde palm met de remake van Alexander Mackendricks klassieker The Ladykillers, maar ze werden onthaald op een unaniem fluitconcert. Met hun jongste film, een verfilming van de misdaadroman No Country for Old Men, bevinden de broers zich opnieuw op bekend terrein. Een jager stuit op een buit aan heroïne en 5 miljoen dollar en besluit ermee vandoor te gaan. De synopsis laat zich lezen als een mix tussen Sam Raimi?s gitzwarte gangsterfilm A Simple Plan en Coens eigenste Fargo. Verkeren de broeders opnieuw in bloedvorm of voegen ze na Intolerable Cruelty en The Ladykillers opnieuw een teleurstelling toe aan hun rijke palmares? Russisch In 2003 waren wij vol lof over The Return en we waren niet alleen. Deze bloedmooie parabel over vaderschap leverde regisseur Andrei Zvyagintsev terecht een Gouden Leeuw op tijdens het filmfestival van Venetië en nu dingt hij met Banishment (Izgnanie) voor de eerste keer mee naar de Gouden Palm. De Russische concurrentie is echter sterk. Zo stelt ook Aleksandr Sokurov, die eerder de pareltjes Father and Son and Russian Ark inblikte, zijn nieuwe film Alexandra voor. De kans dat een Russische film aan de haal gaat met de grote prijs is dus zeker niet onbestaande. Comic Wij schudden destijds verbijsterd het hoofd toen we hoorden dat popcornentertainment zoals Shrek 2 erin slaagde een plekje binnen de competitie te bemachtigen. Gelukkig is de groene oger dit maal van heinde en verre niet te bespeuren en mogen we dit jaar genieten van politiek getinte animatie. Voor de verfilming van haar eigen stripreeks Persepolis kroop Marjane Satrapi zelf achter de tekentafel en wist ze zelfs een imposante stemmencast bij elkaar te sprokkelen (Catherine Deneuve! Gena Rowlands!). In Persepolis omschrijft Marjane Satrapi haar eigen jeugd in Iran sinds de afschaffing van de Shah. Popcornfilm Twee jaar geleden waren het de stormtroopers die de trappen van de Croisette bestormden, vorig jaar zorgden Tom Hanks en Beyonce Knowles voor de opwinding en dit jaar is het de beurt aan Daniel Ocean en zijn twaalf kompanen om de paparazzi en de celebrity-spotters zoet te houden. In Oceans Thirteen neemt Daniel Ocean wraak op de beruchte casino-eigenaar Willie Banks (Al Pacino) nadat deze Ocean?s kameraad Tishkoff belazerde. De film wordt voorgesteld buiten de competitie maar zal wellicht voor de meeste sensatie aan de Franse azuren opleveren. Belgisch Met de kortfilm Alice et Moi wist de Belg Micha Wald de Plateau-prijs voor beste Belgische kortfilm in de wacht te slepen. Met zijn eerste langspeelfilm, de avonturenfilm Voleurs de chevaux kreeg hij al prompt een nominatie op het filmfestival van Cannes. Voleurs de chevaux brengt het negentiende-eeuwse verhaal van twee broers-kozakken en twee broers-paardendieven tegen een achtergrond van wraak en liefde. An Inconvenient Truth: De sequel? Al Gore schopte de Amerikanen een ecologisch geweten toen hij vorig jaar op het filmfestival van Cannes zijn documentaire An Inconvenienth truth kwam voorstellen. Dit jaar is het de beurt aan Leonardo Dicaprio om met geheven vinger de milieuproblematiek tegen te gaan. In de documentaire The 11th Hour wordt gewezen op de gevolgen van het broeikaseffect en worden oplossingen geboden ter herstel van het ecosysteem. Leo trad niet alleen op als producent en voice-overstem, maar bedacht zelf het concept en kroop zelf achter de schrijftafel. Van Sant Gus Van Sant richt opnieuw zijn camera op de wegkwijnende counter culture. Met Paranoid Park vertelt Van Sant het verhaal van een 16-jarige skater die kampt met groeipijnen. Zijn ouders staan op scheiden en zijn relatie met cheerleader Jennifer biedt geen soelaas. Wanneer hij per ongeluk een veiligheidsagent vermoordt, kwijnt de puber weg in schuld en vervreemding. De pitch doet denken aan een doorslagje van Elephant of Wassup Rockers, maar we zijn er zeker van dat Van Sant opnieuw zal bekoren. Anciens Ook dit jaar is Cannes opnieuw een reünie van vroegere Cannes coryfeeën. Quentin Tarantino, die in 1994 de Palm in ontvangst nam voor zijn gangsterprent Pulp Fiction, komt er binnen competitie Death Proof voorstellen, zijn bijdrage aan Grindhouse, een ode aan de slechte smaak waarin bloedbroeders Tarantino en Rodriguez hun liefde voor de exploitation-flick botvieren. Carlos Reygadas, die twee jaar geleden genomineerd werd voor zijn pretentieuze parabel Battle In Heaven waagt opnieuw zijn kansen met Silent Night, een parabel over verraad en liefde. Corbijn Anton Corbijn, de Nederlanderse die naam verwierf als huisfotograaf van U2, komt in Cannes zijn langspeeldebuut Control voorstellen. Corbijn baseerde zijn debuut op het leven van Ian Curtis, leider van de new wave-band Joy Division. De film belicht zijn grote liefde voor zijn vrouw Deborah en hun kindje, ondanks een ontluikende romance met een rockjournaliste. Corbjin haalde de leden van Joy Division al verschillende malen voor zijn lens en brengt met Control een eerbetoon aan de vroegtijdig gestorven post-punk doemdenker. Juryvoorzitter is de Britse cineast Stephen Frears. Verder zetelen in de jury de actrices Toni Collette (Australië), Sarah Polley (Canada), Maria de Medeiros (Portugal) en Maggie Cheung (Hong Kong), de acteur en regisseur Michel Piccoli (Frankrijk), de regisseurs Abderrahmane Sissako (Mauritanië) en Marco Bellocchio (Italië) en de Nobelprijswinnende schrijver Orhan Pamuk. Het festival loopt van 16 tot en met 21 mei 2007. Update: de prijzen: De Gouden Palm ging naar de Roemeense film 4 Luni, 3 Saptamini si 2 Zile (Vier Maanden, Drie weken en Twee Dagen) van Cristian Mungiu. De low-budget-prent, die ook de FIPRESCI-prijs won, gaat over illegale abortus in Roemenië onder het Ceaucescubewind. De film kostte amper 600.000 euro. The Grote Prijs voor de meest originele film werd uitgereikt aan The Mourning Forest van de Japanse Naomi Kawase. Fatih Akin's The Edge of Heaven kreeg de prijs voor het beste scenario en de prijs van de oecumenische jury. Beste regisseur werd Julian Schnabel voor Le Scaphandre et le Papillon. De rus Konstantin Lovranenko werd tot beste acteur uitgeroepen, voor Andrei Zvyagintsevs Banishment (Izgnanie). Beste actrice werd de Zuid-Koreaanse Jeon Do-yeon (Secret Sunshine). Marjane Satrapi en Carlos Reygades deelden de Prijs van de jury (ja, wij raken ook niet altijd meer wijs uit al die soorten prijzen) voor respectievelijk Persepolis en Silent Light. Uiteindelijk viel ook Gus Van Sant nog in de prijzen. De jury was zo tevreden over zijn Paranoid Park dat ze hem een speciale prijs gaven ter gelegenheid van de 60e editie van het festival.

 

Sven De Hondt

 
Oscars 2007

Weinig verrassingen Filmfans in de lage landen hebben het niet makkelijk gehad. Wie de 79e Oscaruitreiking wilde bekijken diende het internet af te schuimen en moest zich tevreden stellen met zijn computerscherm. En dat voor een uitreiking die niet veel verrasingen beloofde, want zelden waren de resultaten zo voorspelbaar. Dachten we. Maar een slaapverwekkend en veel te gejaagd evenement werd het alleszins. Als een kleurloos persoon als voormalig presidentskandidaat Al Gore de show kan stelen, zegt dat veel over het entertainmentgehalte. Gastvrouw Ellen DeGeneres droeg als vanouds een pak (dat iets te vaak aan een jogging deed denken) in plaats van een jurk en dat leidde de aandacht even af van haar niet al te geïnspireerde openingsact. Gênant werd het al meteen toen ze de 'diversiteit' van de genomineerden benadrukte. Dat er zwarten, Mexicanen, Japanners en Spanjaarden onder de kandidaten waren, was intussen echt wel bekend en wordt natuurlijk pas echt een issue als je er zo nadrukkelijk vermelding van maakt. Leuk was wel het intermezzo van de heren Jack Black, John C. Reilly en Will Ferrell, die het lot van de komiek bezongen, die maar zelden beloond wordt met prestigieuze prijzen (Black: 'Peter O'Toole, I'll beat you down with my Nickelodeon Award!'). Walgelijk voorspelbaar was het opvoeren van het kinderkoppeltje Abigail Breslin en Jaden Smith,die de Oscars voor beste kortfilms mochten uitdelen. De entertainer in Al Gore werd dan weer op een originelere manier uitgespeeld.Toen An Inconvenient Truth zoals verwacht de Oscar voor Beste Documentaire won, kreeg de man nóg een keer de kans alle aandacht te trekken. Gore heeft Hollywood compleet voor zich gewonnen en dit waren dan ook de 'green Oscars', een begrip dat duidelijk moest maken dat de hele organisatie zo milieuvriendelijk mogelijk georganiseerd was. Toch nog verrassingen? De eerste verrassing kwam er toen de Oscar voor Beste Acteur in een bijrol naar Alan Arkin ging, de onconventionele opa uit Little Miss Sunshine, dat ook de Oscar voor Beste Scenario kreeg. Pech voor Eddie Murphy dus. Een tweede onverwachte winnaar werd Das Leben der Anderen, die tot Beste Buitenlandse film werd verkozen boven favoriet Pan's Labyrinth. En we werden nog een keer verrast, toen niet het driemaal genomineerde Dreamgirls, maar An Inconvenient Truth de Oscar voor Beste Song kreeg, geschreven en gebracht door Melissa Etherigde. Ook zij loofde Al Gore nog maar eens. Geen verrassing gelukkig was godzijdank de Oscar voor Helen Mirren. Niemand anders had hem mogen krijgen. Mirren loofde in haar dankwoord uitvoerig de échte Queen. Een al even verdiende winnaar na vele jaren ondergewaardeerd te zijn, is Forest Whitaker, indrukwekkend in The Last King of Scotland. Hij is pas de derde zwarte acteur die deze prijs wint. Maar het hoogtepunt kwam er toen Martin Scorsese eindelijk zijn eerste Oscar in ontvangst mocht nemen, dan nog wel uit handen van zijn vrienden Francis Ford Coppola, George Lucas en Steven Spielberg. The Departed is misschien niet zijn allerbeste film, het is ontegensprekelijk wel een schitterende prent. Dat die dan ook nog eens de Oscar voor Beste Film kreeg, was wel de ultieme verrassing. Jammer voor grote favoriet Babel, die het uiteindelijk moest stellen met één Oscar, die voor Beste Muziek. De andere Oscars werden netjes verdeeld. Pan's Labyrinth sleepte drie Oscars in de wacht (Art Direction, Make-Up, Cinematografie), Jennifer Hudson, met slechts één film op haar actief, werd Beste Actrice in een bijrol voor Dreamgirls (dat ook Beste Geluid won) en verder gingen er Oscars naar Letters from Iwo Jima (Geluidsmontage), Happy Feet (Beste Animatiefilm), Marie-Antoinette (Beste kostuums) en The Pirates of the Caribbean: Dead Man's Chest (Beste Visuele Effecten). The Departed won overigens ook nog de Oscars voor Beste Niet-origineel scenario en Beste montage. Hommages, bloemen en routines Het eerbetoon aan Ennio Moricone werd jammerlijk verstoord door een optreden van Céline Dion, die om wat voor reden dan ook een liedje kwam kwelen voor de Italiaanse filmcomponist. Niettemin was de man, die enkele honderdend films van muziek voorzag, zeer ontroerd. Clint Eastwood stond de regisseur bij om zijn Italiaanse speech te vertalen, wat het entertainmentgehalte van deze voorstelling nog een stukje liet dalen. Ook producer Sherry Lansing werd in de bloemetjes gezet. De Oscaruitreiking was dit jaar meer dan ooit routine, waarbij de winnaars hun speech zo kort mogelijk moesten houden, fragmenten tot het minimum gereduceerd werden en elke emotie en passie begraven werd onder glad, commercieel gedreven efficiëntie. De zoutloze bindteksten, de bij de Oscars horende slechte muziek en gastoptredens van sterren die hun binnenkort te verschijnen film komen promoten, waren weer zo duidelijk aanwezig, dat dit één van de saaiste edities ooit werd. Nee, geef ons dan maar de bruisende en vrolijke Bafta-uitreiking. Laat ons hopen dat de 80e editie volgend jaar voor flink wat meer entertainment zal zorgen.

 

Sven De Schutter

 
Tentoonstelling Stanley Kubrick

Je kunt deze tentoonstelling niet onbevooroordeeld binnen wandelen. Wie geen fan is van de meester laat dit wellicht links liggen. Voer voor Kubrick-geeks dus. Maar wie van hen wil verdwalen in de kluwen en brokken en kronkels die aan zijn films vooraf ging, staat een dot van een tentoonstelling te wachten. Enkel in Frankfurt am Main, Berlijn en Melbourne heeft deze exhibitie eerder haar tenten opgeslagen en Gent mag dat nu in het kader van het filmfestival ook. De expo loopt wel nog tot 7 januari 2007 in het Caermersklooster in het Patershol, lang na het eind van het festival. Een experimentele of vormgewijs gewaagde opzet moet je niet verwachten: in dertien zalen worden respectievelijk de dertien langspeelfilms van Kubrick belicht, begeleid door een scherm waarop fragmenten van de desbetreffende film worden getoond. Leesvoer genoeg, want tegen de muren hangt voldoende verklarende tekst om je eigen Kubrick-biografie samen te stellen zijn liefde voor architectuur en design, het gebruik van NASA-lenzen die het hem bij Barry Lyndon mogelijk maakten bij kaarslicht en enkel kaarslicht te filmen, enzovoort. Ook de ruimte waarin wordt uitgelegd hoe muziek de films van Kubrick heeft helpen vormgeven, is best wel interessant. Maar laten we eerlijk zijn: daar komen we niet voor, want dat hebben we allemaal al wel ergens gelezen of gehoord; we willen overdonderd worden, zeker als we de status van de tentoonstelling en haar exclusieve karakter in gedachten hielden. Wat ons dan ook vooral interesseerde was de tastbaarheid van elke film, de conceptie en geboorte ervan. Wees gerust, die komt ruimschoots aan bod: talloze schriftjes vullen de tentoonstelling, schriftjes vol aantekeningen waarin je het concept van de film tot stand ziet komen, vonkjes eindresultaat ziet gloeien onder eindeloze doorhalingen en opmerkingen (ook van zijn twee nooit gerealiseerde droomprojecten Napoleon en Aryan Papers). Maar natuurlijk zijn het vooral de props uit de films zelf die het meest indruk maken: verschillende kostuums, (een schaalmodel van) de centrifuge uit 2001, de indrukwekkend nagebouwde War Room uit Dr. Strangelove en waarachtig, de tafel waaraan Jack Nicholson zn beroemde zinnetje All work and no play makes Jack a dull boy eindeloos herhaalde op een typemachine. Zowel visueel als inhoudelijk is deze tentoonstelling dan ook een parel die weinig motivatie behoeft: elke filmliefhebber uit de Benelux moet dit gezien hebben. Als eerbetoon aan de grootste naoorlogse regisseur.

 

Hannes Dedeurwaerder

 
Interview met David Bordwell deel 2

What's new in New New Hollywood en de opkomst van multiple stranded narratives Lees ook deel 1: Over cinematic staging in Azië en fast cutting in Hollywood En deel 3: Hollywood in het digitale tijdperk en pornografische tendenzen in Europa In een volgende publicatie, The Way Hollywood Tells It: Story and Style in Modern Movies (te verwachten begin 2006), richt je de aandacht op de hedendaagse Amerikaanse cinema.

 

Jan Sulmont

 
Homo Criticus Criticus: K.U.T interviewt Erik Stockman [Humo]

Lees ook: Deel 1: Erik Stockman (Humo) Deel 2: Jan Temmerman (De Morgen) Deel 3: Patrick Duynslaegher (Knack) Deel 4: Harry Kumel Niet vrij van zenuwen begaven K.U.T- redacteurs Jan en Pol zich naar ?Le Cirio?, het Brussels café van afspraak voor het interview met Humo?s filmrecensent Erik Stockman. ?Hoe moeten we hem nu herkennen??, vroegen we ons luidop af.

 

Jan Sulmont

 
Superhelden en hun origines

Op het eerste zicht lijkt de film Spider-Man de fans van de comics niet al te zeer tegen de haren te strijken. Maar is dit altijd zo geweest? Portret van een reeks adaptaties, al dan niet trouw aan hun roots. "Is it a man? Is it a plane? No, it's Superman!" Met die tune begon in de jaren twintig elke tekenfilm met Superman. Superman, een creatie van Jerry Siegel en Joe Shuster, luidde het begin in van een nieuw stripgenre: de comics. Al snel volgden Batman, The Fantastic Four, The X-Men, Aquaman, Flash en Spiderman. Amerika had nood aan superhelden, zoveel was duidelijk. Superman the Motion Picture uit 1978 bleef verrassend trouw aan de comics. Reporter Lois Lane (in de film wel stukken lelijker dan in de strip) is nog steeds verliefd op Clark Kents alter ego Superman, Lex Luthor is nog steeds Supermans aartsvijand, Superman heeft inderdaad een fort der eenzaamheid aan de Noordpool. Ondanks het feit dat de film kon bogen op grote namen als Marlon Brando en Gene Hackman, oogt hij anno 2002 gedateerd. Een trouwe filmische adaptatie, akkoord. Maar ook een slaapverwekkende. Dat lag anders toen de plannen voor een verfilming van Batman bekend raakten. Niemand minder dan Tim Burton, verstrooid genie, maker van het fantastische sprookje Edward Scissorhans kreeg het licht op groen. Onder zijn impuls werd Metropolis een monstrueus architecturaal over-the-topgedrocht. Batman zelf was een duistere figuur, een inktzwarte superheld met een zekere tristesse. Jack Nicholson speelde de rol van zijn leven als The Joker, een figuur die ook in de comics opduikt maar voor de rest?.Als film was Batman briljant, als adaptatie een miskleun. Kijk, in de strips is Batman meer een soort intelligente detective, is het verhaal een rasechte whodunit. Zelfs Batmans uniform oogt anders. Nog iets wat in alle kleuren van de regenboog vloekt met de strip. In Batman forever wordt Robin opgepikt uit een circus. Fout. Dick Greyson studeert nog aan college, mist soms cursussen om op te draven als Robin. Vergis u niet, beste lezer: vooral de twee eerste Batmans, door Burton geregisseerd, zijn pareltjes. Maar als je opgegroeid bent met de strips is het wel even slikken. Wij gingen pas helemaal uit de bocht bij de release van X-Men. Enkel Cyclops, Dr. Jean Grey en professor Xavier overleefden de stap naar het witte doek. Voor de rest filmde Bryan Singer, bekend van het briljante The Usual Suspects, een vreemd verhaal over de strijd van mutanten tegen een zekere Dr Magneto. Met verbijstering zagen wij, onze halve jeugd geteerd op comics, hoe Singer nieuwe personages als Wolverine toevoegde, enkele oude getrouwen als Iceman, The Beast en Angel zonder meer schrapte. Schande! Zeker omdat The X-men een verre van briljante film is. In de strip is Cyclops de meest centrale figuur, zich wanhopig afvragend of hij met zijn gave nog tot een normaal leven in staat is; in de film reduceert Singer hem tot een bijfiguur. Tijd voor een psychologisering van de personages maakt Singer sowieso niet, de actie is een lachertje. U kan op uw plateauzolen al horen aankomen hoezeer wij ons verheugden op Spider-Man, onze favoriete comic. Spiderman is de eerste superheld die iets menselijks heeft. Als collegestudent kan hij nooit zijn rekeningen betalen, is hij gedwongen foto's te schieten voor het tabloid van J.J.Jameson, heeft hij een knipperlichtrelatie met Gwen en twijfelt half New York onder de impuls van Jamesons furieuze artikels of Spiderman een held dan wel een schurk is. Spiderman was de eerste superheld met gevoelens, soms tegen het depressieve aan. Een mogelijke reden voor het gigantische succes van de Stan Lee-comics. Misschien was het publiek al die granieten superhelden beu Alvast één saillant verschil tussen strip en film: in de strips vermoordt Spidermans aartsvijand The Green Goblin 's mans liefje Gwen, pas dan stort hij zich in de armen van Mary Jane. Voor de rest filmde regisseur Sam Raimi, zelf een Spidermanfan in hart en nieren een adequate verfilming. Stripcomics en films. Met Blade, Dick Tracey is het lijstje volledig. Alleszins lijkt het dat Hollywood een nieuwe goudmijn heeft ontdekt. Wij wachten vol spanning op de verfilming van The Fantastic Four!

 

Filip Hermans

 
Oscars 2006: vooruitblik

Het regent de laatste weken filmprijzen in de Amerikaanse filmwereld, maar eigenlijk is er maar één die echt van belang is: de Oscar. Op 5 maart vindt de uitreiking plaats en K.U.T laat u zoals gewoonlijk weten wat u van de nominaties moet vinden. De strijd om de Oscarnominaties was een stuk minder spannend dan vorige jaren, aangezien een aantal films en filmmakers al lang op voorhand zeker waren van een plaatsje op de erelijst. Dat Ang Lee ?s Brokeback Mountain het goed zou doen, was evident. Met 8 nominaties scoort de homowestern het hoogst, maar ook Crash en Good Night, and Good Luck doen het met 6 nominaties niet slecht. Uitzonderlijk dit jaar is het grote aantal bekroningen voor onafhankelijke films met minder voor de hand liggende thema?s. Omdat maar liefst drie genomineerde acteurs een homo spelen en Felicity Huffman in de huid van een transseksueel kruipt, beklemtoont men ook graag de nieuwe progressiviteit van de Academy. Maar is dat niet gewoon toeval? Anderzijds zijn een opvallend groot aantal films bewust op zoek gegaan naar de politieke en sociaal relevante dimensie van hun verhaal en dat die beloond worden, is toch minder voor de hand liggend. Jarhead, de toch wel bijzonder anti-oorlogsfilm van Sam Mendes, kreeg dan weer geen enkele nominatie. Vijf van de genomineerde acteurs speelden overigens personages die echt bestaan hebben, dus ook de biografie doet het weer goed. En kwamen er de voorbije jaren opvallend veel buitenlandse acteurs in aanmerking voor een beeldje, dan is het nu weer een bijna strikt Amerikaans feestje. Slechts drie Britse dames bederven de pret. Beste Film-Beste Regie Ang Lee heeft met The Hulk een serieuze misstap begaan, maar is nu weer zijn vertrouwde, meesterlijke zelf. Zijn liefdesdrama Brokeback Mountain is de minst voor de hand liggende Oscarfilm op deze lijst, maar wel de meest terechte. In de strijd om Beste Film neemt hij op tegen Spielbergs ijzersterke Munich, dat bij de uitreiking van heel wat andere prijzen genegeerd werd. Voor Lee is het de tweede nominatie als regisseur, voor Spielberg de zesde. Hun concurrenten zijn allemaal groentjes. George Clooney ziet zijn tweede film, het bejubelde Good Night, and Good Luck genomineerd, het racismedrama -Crash levert Paul Haggis ?die vorig jaar genomineerd werd met zijn scenario voor Million Dollar Baby? zijn eerste nominatie als regisseur op en debutant Bennett Miller sluit het rijtje af met het sobere Capote. Voor het eerst sinds 1981 komen de categorieën Beste Film en Beste Regie volkomen overeen. Fernando Meirelles (The Constant Gardener), James Mangold (Walk the Line) en David Cronenbergh (A History of Violence) vielen dus uit de boot met films waarvan toch veel verwacht werd. Al eerder was duidelijk dat ook Rob Marshall?s Memoirs of a Geisha, Woody Allen met Match Point en Ron Howard zijn Cinderella Man geen kans zouden maken. Allen werd overigens wel genomineerd als scenarist. Maar K.U.T is tevreden: de vijf genomineerden zijn het allemaal waard, en dat gebeurt ook niet zo vaak. Wie wordt het? Brokeback Mountain, zonder twijfel. Beste Acteur In tegenstelling tot vorig jaar was dit een bijzonder voorspelbare categorie. Het waren immers steeds dezelfde vijf acteurs die overal in de prijzen vielen en op Eric Bana na (nochtans sterk in Munich), zijn dat alle hoofdacteurs uit de Beste Filmgenomineerden. Dat zet Ralph Fiennes (The Constant Gardener) en Russell Crowe (Cinderella Man) dus op een zijspoor. Crowe?s co-star uit Gladiator, Joaquin Phoenix, werd wél genomineerd voor zijn fantastische prestatie in Walk the Line. Werd die in 2000 al een keer genomineerd voor Beste Bijrol in Gladiator, dan zijn de concurrenten allemaal nieuwelingen op Oscargebied. David Strathairn acteert al meer dan 25 jaar en krijgt eindelijk de waardering die hij verdient, voor zijn indrukwekkende rol in Good Night, and Good Luck. Ook Philip Seymour Hoffman, sterk in Capote, loopt al jarenlang talentvol te wezen in Hollywood. Met Heath Ledger treffen we dan weer een acteur aan van wie men tot vorig jaar nooit had kunnen voorspellen dat hij ooit iets Oscarwaardig zou bereiken. Op K.U.T na dan, want de recensie van Monster?s Ball vermeldde al dat ?dit wel eens een interessante acteur zou kunnen worden?. Zijn geweldige en dappere vertolking in Brokeback Mountain levert hem een verdiende nominatie op. Vijfde genomineerde tenslotte (en de enige zwarte acteur dit jaar) is Terrence Howard, wiens présence in Crash al overduidelijk was. Hij wordt echter beloond voor zijn rol als rapper in de verder weinig betekenende film Hustle & Flow. De categorie Beste Song leverde Howard overigens een tweede nominatie op voor dezelfde film. Ons oordeel: Ledger verlegde zijn grenzen, wat bewonderenswaardig is. Maar Hoffman en Phoenix wonnen Golden Globes en lopen al een tijdje in Hollywood rond. Moeilijk te voorspellen dus. Beste Actrice Net als vorig jaar, toen Annette Bening, Hilary Swank en Imelda Staunton al maanden voor de Oscars alle filmprijzen wisten weg te kapen, is ook dit jaar het aantal gegadigden voor deze categorie bijzonder klein. Niet dat er onvoldoende vrouwelijk talent is, maar ze moeten natuurlijk wel de juiste films kiezen. Dat heeft Judi Dench eigenlijk niet gedaan ?Mrs. Henderson Presents is niet echt een meesterwerk? maar niettemin krijgt deze Britse dame haar vijfde nominatie in 9 jaar tijd. Terechter is de eerste nominatie voor Reese Witherspoon, overweldigend goed als June Carter in Walk the Line. Zo wordt de trend verder gezet dat jonge, voorheen als niet al te getalenteerd beschouwde actrices (Halle Berry, Salma Hayek, Hilary Swank, Charlize Theron) plots een verbluffende vertolking uit hun mouw schudden. Felicity Huffman zal het Witherspoon echter niet makkelijk maken. De meest getalenteerde Desperate Housewife maakte veel indruk met haar rol als transseksuele man in Transamerica en behaalt daarmee eveneens haar eerste Oscarnominatie. Echtgenoot William H. Macy weet hoe dat voelt. Het rijtje genomineerden wordt nog aangevuld door Charlize Theron (voor het drama North Country) en de jongste genomineerde, de twintigjarige Keira Knightley (voor Pride & Prejudice). Deze actrices wisten niet echt te verbluffen (Knightley was dit jaar ook barslecht in Domino en we betwijfelen of ze hierna nog Oscarwaardig werk zal afleveren) maar iemand moest de lijst opvullen. Dat hadden ook Joan Allen (The Upside of Anger), Laura Linney (The Squid & the Whale), de Chinese Ziji Zhang (Memoirs of a Geisha) of in het slechtste geval Gwyneth Paltrow (Proof) kunnen zijn. K.U.T zegt: duimen voor Witherspoon, maar Huffman mag niet onderschat worden, ondanks haar beperkte ervaring. Beste Acteur in een bijrol Deze categorie is dit jaar ietwat onvoorspelbaar. Er waren wel heel wat kandidaten, maar de prijzen gingen de voorbije maanden telkens naar andere acteurs en er was niet echt iemand die er bovenuit sprong. George Clooney neemt verrassend genoeg de eerste plaats in en is dit jaar dus twee maal genomineerd. Deze nominatie kreeg hij echter niet voor zijn eigen Good Night, and Good Luck, wel voor Syriana, een politieke thriller van de hand van Stephen ?Traffic? Gaghan. Voor deze rol kwam Clooney heel wat kilo?s bij en zo?n metamorfose vindt The Academy gewoonlijk wel aardig. Ook al uit Syriana komt William Hurt, die echter genomineerd wordt voor zijn rol als maffiabaas in A History of Violence. Hij is daarmee de enige genomineerde acteur die een slechterik speelt en ook de acteur wiens laatste nominatie het langst geleden is, 1987 namelijk. Paul Giamatti, die vorig jaar al een nominatie had moeten krijgen voor Sideways, is de enige acteur uit Cinderella Man die beloond wordt. Jake Gyllenhaal, al even moedig een homoseksuele cowboy spelend in Brokeback Mountain, is een van die vele jonge talenten voor wie een Oscarnominatie slechts een kwestie van tijd was. Dat geldt trouwens ook voor zijn Jarheadmedespeler en schoonbroer-in-spe Peter Sarsgaard, die dit jaar de boot miste. Zijn plaats wordt ingenomen door Matt Dillon. Bijna 42, al meer dan 25 jaar in het vak, nooit echt geweldig getalenteerd geacht en nooit echt in grootse films verschenen, maar nu dan toch een Oscarnominatie. Als racistische maar dan toch menselijke agent in Crash wist hij toch wel indruk te maken. En de Oscar gaat naar? Moeilijke vraag. Clooney is op dit moment bijzonder populair, maar Giamatti heeft nog wat te goed. Wij vonden Gyllenhaal alleszins zéér sterk en hij zou kunnen meegevoerd worden op de mogelijke overwinningsgolf van Brokeback Mountain. Beste Actrice in een bijrol Nog een categorie die niet eenvoudig te vullen was. Toni Collette en Shirley MacLaine (In Her Shoes), Scarlett Johanssen (Match Point) en Uma Thurman (The Producers) leken enkele maanden geleden al geen kans meer te maken. Maria Bello (A History of Violence) en Thandie Newton (Crash) dan weer wel, maar zij worden teleurgesteld. Geen nominatie voor hen, wel voor Catherine Keener. Zij krijgt haar tweede Oscarnominatie voor Capote. Frances McDormand begint net als Meryl Streep zo?n vanzelfsprekende genomineerde te worden. Haar vierde Oscarnominatie is voor haar rol naast Charlize Theron in North Country. Rachel Weisz, die nog steeds Kate Winslet lijkt te imiteren, weet voor het eerst applaus te krijgen voor een filmrol. In The Constant Gardener was ze niet meteen sympathiek, maar net daardoor werd de nuance die ze in de rol van activiste wist te leggen benadrukt. Amy Adams, die u wellicht enkel zult kennen als DiCaprio?s naïeve verloofde uit Catch Me if You Can, won een jaar geleden al een acteerprijs op het Sundancefestival, voor haar rol als vrolijk zwanger meisje in het verder nogal grimmige Junebug en bleef voor deze rol een heel jaar door prijzen sprokkelen. Michelle Williams tenslotte heeft een heel eind afgelegd van Dawson?s Creek naar Brokeback Mountain. Als echtgenote van Heath Ledger, in de film én in werkelijkheid, sluit ze het rijtje genomineerden af. Het komt wel vaker voor dat koppels samen genomineerd worden (bv. Frances McDormand en Joel Coen voor Fargo, Susan Sarandon en Tim Robbins voor Dead Man Walking), maar het gaat dan zelden om twee acteurs. Wie wint? Weisz won minder prijzen dan Keener, maar wel meer prestigieuze. Williams zou echter ook kunnen winnen, om dezelfde reden als Gyllenhaal. Wordt dus een verrassing. Beste Buitenlandse film De Belgische inzending, L?Enfant moest het onderspit delven voor o.a. het melige Joyeux Noël (Frankrijk) en het mooie maar conventionele Sophie Scholl (Duitsland). Verder schopt Palestina keet omdat hun Paradise Now (over zelfmoordterroristen) voor The Academy afkomstig is uit ?The Palestinian Authority?, de formele naam die de VS gebruikt omdat, officieel, het land niet onafhankelijk bestaat. Het Italiaanse La Bestia nel Cuore (over een incesttrauma) en het Zuid-Afrikaanse Tsotsi (waarin een gangsterjoch zich ontfermt over het zoontje van een vrouw die hij neerschoot) vervolledigen de lijst. Een compleet overzicht van de nominaties vindt u op www.oscars.org. De uitreiking vindt plaats op 5 maart en daarvoor is alweer een nieuwe gastheer voorzien. De bij ons vrij onbekende komiek Jon Stewart mag Chris Rock vervangen en daar zijn wij ook blij om. Een probleem nog voor de producers van de show: aangezien geen enkele van de genomineerde films een kassucces was, is de kans ook reëel dat de grote kijkersmassa afhaakt als er prijzen worden uitgedeeld. Ook de afwezigheid van grote sterren als bijvoorbeeld Tom Hanks, Sean Penn of Julia Roberts op de lijst van genomineerden kan daarin meespelen. Wedden dat volgend jaar weer gewoon keurig Hollywoodentertainment genomineerd wordt?

 

Sven De Schutter

 
Cannes 2005

And the Palme d'ôr goes to... Een kale Nathalie Portman, een blote borst van Sophie Marceau of een leger Stormtroopers die de Croisette belegerden. Ook dit jaar was Cannes weer het badstadje waar de schandalen en de rariteiten de films overklasten. Maar ondanks het hoge glitter & glamour gehalte hield de jury, onder leiding van Emir Kusturica, het hoofd koel. Na wijs en lang beraad reikten ze de Gouden Palm uit aan l'Enfant van de Waalse broertjes Luc en Jean-Pierre Dardenne, die al voor de tweede maal in hun carrière de grote prijs mogen opstrijken. De Franstalige Belgen zijn populair op het grootste filmfestival van de wereld: naast de eerste gouden palm kregen zij er ook de prijs van de oeucumenische jury voor Rosetta. Emilie Duquenne werd beste actrice. En in 2002 werd Olivier Gourmet beste acteur voor zijn schouderwerk in Le Fils. Perslieveling Caché van Michael Haneke kreeg de regieprijs en Broken Flowers, Jim Jarmush' knieval naar een breder publiek met een naar verluidt uitstekende Bill Murray, was goed voor de 'Grand Prix du Jury'. Da's eigenlijk de zilveren palm, maar de naam is niet slecht gekozen. Want geef toe, niets is zo vervelend als 'maar' een tweede prijs krijgen. In Cannes echter, is elke prijs zijn gewicht in goud waard. De Amerikaanse acteur Tommy Lee Jones viel met zijn regiedebuut, The Three Burials of Melquiades Estrada, maar liefst twee maal in de prijzen. Éénmaal als beste acteur (Jones himself) en vervolgens ook voor beste scenario (van de hand van Guillermo Arriaga, de huisscenarist van Alejandro González Iñárritu). Actrice Hanna Laslo kreeg de prijs voor beste actrice voor haar vertolking in Free zone van Amos Gitaï. Onder de Aziatische inzendingen zat van hieruit gezien niet echt iets lovenwaardigs. Hoewel zij ook bijzonder werden gesmaakt door publiek en pers, werden Cronenberg's History of Violence en Manderlay van Lars Von Trier over het hoofd gezien bij het uitdelen van de prijzen. De palm werd uitgereikt door Morgan Freeman en Hilary Swank, die in februari met Oscar's werden bekroond voor hun acteerprestaties in Clint Eastwood's Million Dollar Baby. Hiermee wou het festival ere brengen aan Clint Eastwood. Een unicum is het niet, twee maal in één carrière met de Gouden Palm worden beloond. Maar rot nu toe hadden enkel Francis Ford Coppola, Shobei Imamura, Bille August en de Joegoeslavische juryvoorzitter Emir Kusturica het de Dardennes voorgedaan. De broertjes dankten iedereen die het voor hen mogelijk maakte om mee te werken aan dit 'avontuur'. Ze droegen het beeldje op aan de Franse journaliste Florence Aubenas en haar chauffeur Hussein Hanoun die gegijzeld worden in Irak. Vervolgens bedankten ze ook hun twee jonge acteurs, Jérémie Rénier (met wie de broers in 1996 ook al La Promesse opnamen) en de debutante Déborah François. Beide regisseurs hopen dat ze nu geen stigma opgeplakt krijgen van 'sociaal geëngageerde cineasten". "Labels and genres kunnen pracktisch zijn," wisten de broers te vertellen, "maar een goede film overstijgt altijd zijn genre". In l'Enfant volgen we het jonge stelletje Sonia en Bruno. Zij trachten te overleven door de diefstallen die Bruno samen met zijn vrienden pleegt. Wanneer Sonia bevalt van de een jongentje, zit Bruno met de handen in het haar. Hoe zal hij erin slagen een verantwoordelijke vader te worden? Bruno houdt zich liever bezig met zijn eigen louche zaakjes, en probeert de baby op de zwarte markt voor een paar duizend euro te verkopen. Het idee voor l'Enfant kwam er nadat de regisseurs in hun geboortestreek Seraing (een klein stadje nabij Luik) een jong meisje zagen passeren dat op een gekunstelde manier een kinderkoets voortduwde. Meteen rezen er een aantal vragen bij de Waalse regisseurs: wie zou de vader zijn? Wat is de sociale achtergrond van de familie? Dat deze ingeving enkele jaren later goed zou zijn voor een tweede Gouden Palm, hadden de broers vast nooit durven dromen. Eurosong is dit jaar voor ons Belgenlandje op een sisser afgelopen, maar als we moeten kiezen tussen een zoveelste Abba-kopie en een sociale schokgolf à la Dardenne, is de keuze snel gemaakt. Het circus in het Franse badstadje zit er weer op voor dit jaar, op naar het filmfestival van Gent!

 

Sven De Hondt

Pagina's

Subscribe to KUTFILM.BE RSS